Od dochodu do opodatkowania można odliczyć darowizny dla organizacji pozarządowych przeznaczone na cele charytatywne i dobroczynne określone przez Ustawę o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Taką organizacją przede wszystkim może być fundacja, stowarzyszenie, kościół, pod warunkiem, że celem ich działalności nie jest przynoszenie zysków. Dobrą wiadomością jest to, że nie musi być ona zarejestrowana jako OPP, lecz wystarczy by wykonywała zadania wymienione w tej ustawie – o nich zaś możesz przeczytać niżej.

W artykule przeczytasz:

Co może być darowizną na cel pożytku publicznego?

By określić, co może być traktowane jako darowizna na cele pożytku publicznego, trzeba przyjrzeć się artykułowi 4 Ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, gdyż precyzyjnie określa on na jakie cele można przekazywać darowizny, by mogły być zaklasyfikowane właśnie jako takie.

Jeśli więc przekazałeś darowizny na cel, który zawiera się w poniższej liście z Art. 4, możesz pomyśleć o odliczeniu jej w PIT (lub CIT):

  • pomocy społecznej, w tym pomocy rodzinom i osobom w trudnej sytuacji życiowej oraz wyrównywania szans tych rodzin i osób;
  • wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej;
  • tworzenia warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej;
  • udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej oraz zwiększania świadomości prawnej społeczeństwa;
  • działalności na rzecz integracji i reintegracji zawodowej i społecznej osób zagrożonych wykluczeniem społecznym;
  • działalności charytatywnej;
  • podtrzymywania i upowszechniania tradycji narodowej, pielęgnowania polskości oraz rozwoju świadomości narodowej, obywatelskiej i kulturowej;
  • działalności na rzecz mniejszości narodowych i etnicznych oraz języka regionalnego;
  • działalności na rzecz integracji cudzoziemców;
  • ochrony i promocji zdrowia, w tym działalności leczniczej w rozumieniu ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2020 r. poz. 295 i 567);
  • działalności na rzecz osób niepełnosprawnych;
  • promocji zatrudnienia i aktywizacji zawodowej osób pozostających bez pracy i zagrożonych zwolnieniem z pracy;
  • działalności na rzecz równych praw kobiet i mężczyzn;
  • działalności na rzecz osób w wieku emerytalnym;
  • działalności wspomagającej rozwój gospodarczy, w tym rozwój przedsiębiorczości;
  • działalności wspomagającej rozwój techniki, wynalazczości i innowacyjności oraz rozpowszechnianie i wdrażanie nowych rozwiązań technicznych w praktyce gospodarczej;
  • działalności wspomagającej rozwój wspólnot i społeczności lokalnych;
  • nauki, szkolnictwa wyższego, edukacji, oświaty i wychowania;
  • działalności na rzecz dzieci i młodzieży, w tym wypoczynku dzieci i młodzieży;
  • kultury, sztuki, ochrony dóbr kultury i dziedzictwa narodowego;
  • wspierania i upowszechniania kultury fizycznej;
  • ekologii i ochrony zwierząt oraz ochrony dziedzictwa przyrodniczego;
  • turystyki i krajoznawstwa;
  • porządku i bezpieczeństwa publicznego;
  • obronności państwa i działalności Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej;
  • upowszechniania i ochrony wolności i praw człowieka oraz swobód obywatelskich, a także działań wspomagających rozwój demokracji;
  • udzielania nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego;
  • ratownictwa i ochrony ludności;
  • pomocy ofiarom katastrof, klęsk żywiołowych, konfliktów zbrojnych i wojen w kraju i za granicą;
  • upowszechniania i ochrony praw konsumentów;
  • działalności na rzecz integracji europejskiej oraz rozwijania kontaktów i współpracy między społeczeństwami;
  • promocji i organizacji wolontariatu;
  • pomocy Polonii i Polakom za granicą;
  • działalności na rzecz kombatantów i osób represjonowanych;
  • działalności na rzecz weteranów i weteranów poszkodowanych w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o weteranach działań poza granicami państwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 1569 i 1726);
  • promocji Rzeczypospolitej Polskiej za granicą;
  • działalności na rzecz rodziny, macierzyństwa, rodzicielstwa, upowszechniania i ochrony praw dziecka;
  • przeciwdziałania uzależnieniom i patologiom społecznym;
  • rewitalizacji.

Komu można przekazać darowizny, by móc odliczyć je „od podatku”?

Ta sama ustawa w Art. 3 przewiduje, że działalność pożytku publicznego może być prowadzona przez:

  • osoby prawne lub jednostki posiadające zdolność prawną, które nie działają w celu osiągnięcia zysku oraz nie są jednostkami sektora finansów publicznych, przedsiębiorstwami, instytucjami badawczymi, bankami, spółkami prawa handlowego będącymi państwowymi lub samorządowymi osobami prawnymi – czyli organizacją pozarządową mogą być m. in. fundacje i stowarzyszenia;
  • osoby prawne i jednostki organizacyjne kościoła działające na podstawie przepisów o stosunku Państwa do poszczególnych kościołów oraz o gwarancjach wolności sumienia i wyznania, jeżeli ich cele statutowe obejmują prowadzenie działalności pożytku publicznego;
  • stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego;
  • spółdzielnie socjalne;
  • spółki akcyjne i spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz kluby sportowe będące spółkami, które nie działają w celu osiągnięcia zysku oraz przeznaczają całość dochodu na realizację celów statutowych.

To właśnie darowizny przekazane powyższym podmiotom (na jeden z wymienionych wyżej celów) mogą być odliczone od podstawy do opodatkowania. Ważnym jest również to, że taka organizacja nie musi mieć statusu OPP.

Trzeba też jasno zaznaczyć, że odliczeniom od dochodu niestety nie podlegają darowizny przekazane m.in.:

  • osobom fizycznym;
  • instytucjom, których organem założycielskim jest jednostka samorządowa (np. szkoły publiczne, domy dziecka, biblioteki);
  • radzie rodziców;
  • związkom zawodowym;
  • partiom politycznym i fundacjom przez nie utworzonym;

nawet jeśli zajmują się zadaniami pożytku publicznego – gdyż nie są organizacjami pozarządowymi.

Przykład

Jeśli przekazałeś pieniądze fundacji, która wspiera ubogich – możesz skorzystać z odliczenia, nawet gdy w tytule przelewu zaznaczyłeś jasno, dla jakiej osoby robisz przelew (np. darowizna na rzecz pomocy społecznej/Adam Kowalski). Jeśli jednak przekazałeś tę kwotę bezpośrednio na konto sąsiada, który stracił pracę i znalazł się w trudnej sytuacji – nie możesz jej odliczyć, gdyż ten sąsiad nie jest organizacją pozarządową.

Tytuł przelewu darowizn na cele pożytku publicznego

Darowizny najczęściej przekazuje się za pośrednictwem przelewu – należy więc zwrócić uwagę na to, żeby tytuł przelewu pozwalał jednoznacznie określić, że był on darowizną przeznaczoną na konkretny cel pożytku publicznego, który zawiera się w przytoczonej wyżej liście. Wpisanie samego słowa „darowizna” czy nawet „darowizna na cele statutowe” niestety zazwyczaj nie upoważnia do odliczenia jej od podatku, bo nie udowodnimy tego, na co konkretnie byłą przekazana darowizna.

Wyjątkiem są organizacje, których wszystkie cele statutowe pokrywają się z powyższymi celami lub mające status organizacji pożytku publicznego (wpisane w KRS jako OPP) – w ich przypadku wystarczy wpisać w tytuł: „darowizna”, bo nie ma możliwości, by była przekazana na cel inny niż pożytku publicznego,

Przykład:

Jeśli chcesz przelać pieniądze na konto fundacji, która następnie kupi za nie 10 obiadów dla ubogich, możesz wpisać w tytule zarówno: „darowizna na cele pomocy społecznej” (czyli dosłowne brzmienie pierwszego punktu), jak i „darowizna na zakup obiadów dla ubogich”. W obu przypadkach będziesz mógł odliczyć te wpłaty od podstawy opodatkowania. Jeśli jednak masz wybór, to zawsze bezpieczniej jest wpisać prawną formułę, w tym przypadku „darowizna na cel pomocy społecznej” a po myślniku dodać cel szczegółowy, czyli „zakup obiadów dla ubogich”.

Limit odliczeń darowizn na cele pożytku publicznego

Darowizny przekazane na:

  • działalność pożytku publicznego,
  • kult religijny,
  • szkoły i edukację zawodową,
  • kulturę i renowację zabytków,
  • krwiodawstwo

można odliczyć łącznie:

  • do 6% dochodu (lub przychodu – w przypadku ryczałtu) osób fizycznych;
  • do 10% dochodu w przypadku osób prawnych i jednostek nieposiadających osobowości prawnej opłacających CIT.

Czyli nie można odliczyć zarówno 6% z tytułu darowizn na pożytek publicznych, 6% na kult religijny oraz 6% na krwiodawstwo, bo razem dawałoby to 18%.

Przykład:

Twój dochód w 2022 r. wyniósł 36 000 zł. W tym roku przekazałeś w sumie 2 000 zł darowizn na cele pożytku publicznego i 2 000 zł na cele kultu religijnego. Maksymalnie możesz więc odliczyć w PIT: 36 000 * 6% = 2160 zł (łącznie na oba cele). Do Ciebie będzie należeć decyzja, czy to odliczenie podzielisz sobie po równo na cele pożytku publicznego i kult religijny, czy na przykład odliczysz całe 2000 zł darowizn na pożytek publiczny i resztę (czyli 160 zł) jako darowizny na kult religijny. Oczywiście proporcje możesz dobrać jeszcze inaczej, byleby tylko suma nie przekroczyła maksymalnego limitu odliczeń.

Dokumentacja przekazania darowizny

By móc odliczyć darowiznę na pożytek publiczny od podstawy do opodatkowania musisz posiadać:

  • Potwierdzenie dokonania przelewu lub pokwitowanie odbioru darowizny (uwzględniające jej wartość).

Ważne, by dokumenty zawierały imię i nazwisko osoby, która będzie chciała je odliczyć. Niestety nie mogą być wystawione na małżonka – czyli mąż nie może odliczyć darowizn, które jego żona przelewała ze swojego konta (i odwrotnie).

Przeczytaj także pokrewne artykuły:

Jeśli artykuł był dla Ciebie pomocny – pomóż też innym i udostępnij go 😉

A jeśli masz jakiekolwiek pytania lub niejasny przykład – napisz komentarz, a chętnie odpowiemy na Twoje wątpliwości 🙂

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Akceptuję zasady Polityki prywatności